- 15 minutes ago
School violence, may epekto ba sa mental health ng kabataan?
For more news, visit:
►https://www.ptvnews.ph/
Subscribe to our DailyMotion Channel:
►http://www.dailymotion.com/peoples-television-incorporated
Subscribe to our YouTube channel:
►http://www.youtube.com/ptvphilippines
Like our Facebook pages:
►PTV: http://facebook.com/PTVph
►Rise and Shine Pilipinas: https://www.facebook.com/riseandshinepilipinas
Follow us on Twitter:
►http://twitter.com/PTVph
Follow us on Instagram:
►https://www.instagram.com/ptvph
Watch our livestream on:
►http://ptvnews.ph/livestream/
►https://www.dailymotion.com/PTVPhilippines
Watch our News Programs, every Mondays to Fridays
Rise and Shine Pilipinas - 6:00 - 8:00 am
PTV Sports - 8:00 - 9:00 am
Bagong Pilipinas Ngayon - 12:00 - 1:00 pm
Sentro Balita - 1:00 pm - 2:00 pm
Ulat Bayan - 6:00 pm - 7:00 pm
PTV News Tonight - 9:00 pm - 10:00 pm
Saturday & Sunday:
Sentro Balita Weekend - 1:00 - 1:30 pm
Ulat Bayan Weekend - 6:00 pm - 7:00 pm
For more news, visit:
►https://www.ptvnews.ph/
Subscribe to our DailyMotion Channel:
►http://www.dailymotion.com/peoples-television-incorporated
Subscribe to our YouTube channel:
►http://www.youtube.com/ptvphilippines
Like our Facebook pages:
►PTV: http://facebook.com/PTVph
►Rise and Shine Pilipinas: https://www.facebook.com/riseandshinepilipinas
Follow us on Twitter:
►http://twitter.com/PTVph
Follow us on Instagram:
►https://www.instagram.com/ptvph
Watch our livestream on:
►http://ptvnews.ph/livestream/
►https://www.dailymotion.com/PTVPhilippines
Watch our News Programs, every Mondays to Fridays
Rise and Shine Pilipinas - 6:00 - 8:00 am
PTV Sports - 8:00 - 9:00 am
Bagong Pilipinas Ngayon - 12:00 - 1:00 pm
Sentro Balita - 1:00 pm - 2:00 pm
Ulat Bayan - 6:00 pm - 7:00 pm
PTV News Tonight - 9:00 pm - 10:00 pm
Saturday & Sunday:
Sentro Balita Weekend - 1:00 - 1:30 pm
Ulat Bayan Weekend - 6:00 pm - 7:00 pm
Category
🗞
NewsTranscript
00:00It will continue to talk about the incidents of school violence
00:04and the fear is not that it is not that it is not that it is
00:07but that it is a negative effect on the mental health of our children.
00:12Let's watch it.
00:16Many things that can be done in the past.
00:20But for some children, it is a place where they can get rid of the fear and the fear.
00:28Patay ang tatlong estudyante habang tito ang sugatan sa pamaril ng kapwa nila mga estudyante.
00:34Sa kapapasok lamang po na balita, umakyat na sa dalawang po
00:37ang naitalang sugatan sa pamamaril sa loob ng isang paaralan.
00:42Ayon sa Program for International Student Assessment,
00:46tinatayang 65% ng mga estudyanteng Pilipino ang nakararanas o exposed sa bullying.
00:53Simula noon June 16, ngayong taon, umabot na sa 32 estudyante
01:00ang nasugatan habang tatlo ang nasawi sa labing limang kaso ng school-related violence.
01:07Ano nga ba ang epekto nito sa kanila?
01:10At paano natin masisigurong ligtas ang kabataan mula rito?
01:18At para bigyan tayo ng karagdagang impormasyon tungkol dito,
01:21kasama natin ngayon si Dr. Joan May Perez,
01:24ni Pariyan, isang psychiatrist.
01:26And good morning sa iyo, Doc.
01:27Good morning, Ma'am Eyes.
01:28Good morning, Sir Joshua.
01:29At sa lahat ng mga nanonood, Rise and Shine, Pilipinas.
01:32Good morning.
01:33Good morning, Doc.
01:34Joan. Welcome back sa Rise and Shine, Pilipinas.
01:36Ito, Doc.
01:37Kapag nakararanas ng anumang uri ng violence ang isang estudyante,
01:40paano po ito nakaka-apekto sa kanyang mental health?
01:43Yes.
01:44Start tayo siguro, Sir Joshua,
01:45very quickly lang with a scientific basis for this.
01:48Kasi kahit naman sino,
01:50kung may threat sa ating harm,
01:52sa ating safety,
01:53sa ating security,
01:55ay nagdudulot ito ng pag-activate ng fight or flight response.
02:00So na-activate yung sympathetic nervous system natin.
02:03Fight, it's either,
02:04ano ka,
02:06you love,
02:06laban,
02:07ano ka,
02:08magiging proactive ka,
02:09self-defense,
02:11or magikipaglaban ka to protect yourself,
02:13or flight,
02:14takbong,
02:15withdraw,
02:16retreat,
02:17or yung iba naman freeze response,
02:18parang tulala,
02:19hindi siya na makagalaw,
02:20shock.
02:21So tama yun, ma'am,
02:22ay.
02:22So from there,
02:23makikita natin kung ano ang impact na ito sa ating mental health.
02:26So for example,
02:27kung tayo ay nasa fight,
02:29fight, fight mode palagi,
02:30kasi lalo na kung paulit-ulit,
02:32it may lead to yung feeling na lagi kang hypervigilant,
02:35lagi kang mapagmasid,
02:36parang hindi ka makaka-focus,
02:38sa school,
02:39hindi ka makakapag-concentrate,
02:40kasi lagi kang alert,
02:42lagi eh,
02:43or konting,
02:44ganun lang,
02:44tarang takot ka kaagad.
02:46Usually naman,
02:47of course,
02:47takot tayo na masaktan
02:49for self-preservation,
02:50self-protection,
02:52flight tayo,
02:53so withdrawn behavior.
02:55Ang isang bata ay mas lalong,
02:57baka mahirapan na,
02:59nagkakaroon ng school refusal,
03:00for example,
03:01because takot sila,
03:03no,
03:03baka mangyari ulit,
03:04at ma-expose sila doon sa type of fear,
03:07takot,
03:08na dulot nitong violence,
03:10lalo na kung ito ay paulit-ulit,
03:11like,
03:12in some cases of bullying,
03:13di ba,
03:14kung hindi na-address yung bullying,
03:15na na-mention kayo na sa data,
03:17ay patuloy ang takot.
03:19So,
03:19magkakaroon ka ng pagbagsak ng self-esteem.
03:22Isang bata,
03:22pag hindi niya naintindihan,
03:23bakit ako ang laging target,
03:25lagi ako ang nabibiktima,
03:27affected ang kanilang self-esteem,
03:29tingin nila sa kanilang sarili,
03:30may problema ba sa akin,
03:31bakit lagi ako ang,
03:34inaagrabyado,
03:35or,
03:35it can also lead to symptoms of anxiety,
03:38depression,
03:39is very common,
03:39and of course,
03:40trauma.
03:41It can be very traumatic,
03:43lalo na kung ang type of violence
03:44that they're exposed to,
03:45is something na meron talagang direct impact
03:48sa kanilang safety and security.
03:51Nabanggit mo ha kanina,
03:52para ba sa boy school,
03:53parang kayo fight, fight, fight.
03:55Kasi anong nangyari sa akin nito,
03:57Doc,
03:59sobrang tanda ko pa,
04:00even the name of the school,
04:02DBYS,
04:02Doña Basilica Yangco,
04:03Elementary School,
04:05Sanamayan,
04:06grade 3 ako,
04:07bata,
04:08well, we were kids,
04:09grade 3,
04:10sinaksaka ko ng lapis sa kaklase ko,
04:12hindi ko sinabi sa parents ko,
04:13but then,
04:14but then it was just minor,
04:15paano pa kaya yung mga batang
04:16mas severe
04:17yung violence na naranasan,
04:19so,
04:20paano po yun?
04:21Sa mga magulang,
04:23Doc Joan,
04:24ano po yung maaari nilang ipayo?
04:26Kasi pagka bata ka,
04:27ang peer pressure nandyan eh,
04:29sasabihin sa'yo,
04:30oh,
04:30sumbongero ka naman,
04:31susumbong ka lang sa tatay mo,
04:32susumbong ka sa nanay mo,
04:34ano po yung pwedeng ipayo
04:35ng magulang
04:36sa kanilang mga anak
04:37para mas maging open sila
04:39pagka nakakarana sila
04:40ng ngayon itong bullying sa school?
04:41Pinsan natatakot pa sila
04:42magsabi sa parents nila eh.
04:44Yes, correct, correct.
04:45Tama yun,
04:46Ma'am Ay,
04:46Sir Joshua.
04:47Kaya always,
04:48ang tingin natin dito
04:49sa any form of violence
04:50sa school,
04:51bullying,
04:51etc.,
04:52it takes a whole of a nation
04:54approach talaga eh.
04:56Number one,
04:57sa parents,
04:58kailangan sila,
04:59aware sila.
05:00Any subtle,
05:02kahit na change in behavior,
05:04pag napansin nila
05:04na hindi naman
05:05gayo itong anak ko before,
05:06parang ngayon
05:07mas nagkukulong siya sa kwarto,
05:08mas nagiging secretive siya,
05:11hindi siya pala kwento,
05:12kung dati madaladal siya,
05:13na, Ma, ito ang ginawa namin
05:14sa school,
05:14tapos biglang tahimik na.
05:16Then the parents,
05:17it should alert them
05:18na kamustahin lagi
05:20ang mga anak nila.
05:22And mas maganda
05:23ang questions nila
05:24is yung
05:24hindi siya close and dead
05:26na answerable
05:27by a yes or no.
05:28Mas maganda yung
05:29para ma-foster
05:29na yung engagement
05:31ng anak nila
05:32sa kanila.
05:33And open lagi
05:34ang lines of communication
05:35na walang judgment,
05:38no judgmental comments
05:39para hindi matakot
05:40yung mga anak
05:41na lumapit
05:42at magsabi
05:43kung ano yung nangyari
05:44sa school
05:44at kung ano
05:45ang kanila mga nararamdaman.
05:47So avoid na mga parents
05:48siguro na,
05:49ay, wala yan,
05:50mga comments na gano'n,
05:51hindi na makakatulong
05:53or noong time ko nga,
05:54gano'n.
05:54Hindi.
05:55Kasi we should never compare.
05:57Kasi alam natin
05:59na nag-evolve na rin
06:00ang panahon.
06:01Iba nung time
06:01ng mga parents natin,
06:02iba sa time ko,
06:04iba sa time ninyo.
06:05Yung pag-discipline data rin,
06:06yung mas ano,
06:06yung mas iba.
06:07So avoid comparison,
06:09no judgmental comments,
06:10and handa lang tayong
06:11makinig lagi
06:12with an open mind
06:14and open heart.
06:15Sa schools naman,
06:16sana,
06:17ay,
06:17very aware din
06:18ang mga teachers.
06:19Sano na yung mga,
06:20ano nila,
06:21class advisors
06:22or of course,
06:23sana may mga
06:23school guidance counselors
06:25na handang lapitan
06:27also ng mga students
06:28na they feel
06:30that safe space
06:31sa kanilang mga schools,
06:33sa kanilang mga paaralan
06:34para they can go
06:35and approach teachers.
06:37Mga teacher,
06:38ito po yung nangyari
06:38na walang judgment again
06:40and of course,
06:41very open
06:42and trusting
06:43yung relationship.
06:44Eh, Doc,
06:44paano yung mga batang
06:45magaling na magtago ngayon?
06:46Kasi yung iba mga bata,
06:48akala mo masaya sila,
06:49pero when they're alone
06:50in the room,
06:51meron na silang
06:53pinagdadaanan.
06:53Yes.
06:54So, I mean,
06:54nabanggit mo,
06:55Doc,
06:55na pagka may nabago sila,
06:56may nabago sa behavior nila,
06:58naging secretive.
06:59Sensitive yung magulang.
07:00So, paano yun?
07:00Paano sa mga magulang,
07:02sa parte na magulang yun?
07:03Kasi yung mga experience
07:04yung mga magulang,
07:05hindi naman yung anak ko,
07:06parang wala naman ako
07:07nakitang sign eh.
07:08Lagi naman siya masaya,
07:09pero at the end,
07:11yun nga,
07:12may naranasan pala,
07:13may pinagdadaanan pala mabigyan.
07:14Maaaring mangyari talaga yun,
07:16Sir Joshua.
07:17Kasi sometimes,
07:17ang feeling ng isang anak
07:18is parang ayaw na niya
07:19makadagdag sa problema
07:21sa family
07:23or ayaw niyang maging source pa siya
07:25ng stress ng mga magulang.
07:27So, meron ganun.
07:27Kasi there is that guilt feeling
07:29sa kanila.
07:30So, mas mag...
07:31Oo, meron sila mga ganun eh.
07:33So, kailangan,
07:34ang mga magulang talaga
07:35should be very sensitive.
07:37Sensitive sila.
07:38Aware talaga dapat sila.
07:39And perhaps keep it a routine, no, Doc?
07:41Na parang there's always
07:42a communication after school.
07:44Yes!
07:44Parang maging routine lang ba?
07:46Regular check-ins
07:47ang tablatin doon.
07:48Pag-uwi.
07:49O, pag-uwi,
07:50sabay-sabay kumain.
07:51O, anak,
07:52ano bang pinakamagana experience
07:53mo sa school today?
07:55O, parang ganun.
07:55That's what I do.
07:56Oo, yes, yes.
07:57Tama yun, ma'am Ay.
07:58At least yung
07:59the conversation is there.
08:01Aware tayo na
08:02meron palang nangyari
08:03na nahirapan siya
08:04sa isang subject.
08:06O, so,
08:07kung nahirapan sa isang subject,
08:09ako, ano pwede natin gawin,
08:10anak, no?
08:10In that way,
08:11madedetect din
08:12kung may pababagong
08:12changes sa kwento ng bata.
08:15Pero, Doc,
08:15bukod naman sa victim,
08:17posibleng kasing
08:18may efekto rin to
08:19sa mga nakakawitness.
08:21So, what are these effects
08:22bukod sa victim,
08:23sa mga classmates,
08:24sa buong school?
08:25Correct.
08:26Ang tawag natin
08:26sa kanila, ma'am Ay,
08:27is mga bystanders.
08:29Sila yung nakakawitness.
08:31Again,
08:32kahit naman sino
08:33na makakawitness,
08:35it can be very traumatic.
08:37So, trauma pa rin
08:38ang maaaring maramdaman nila
08:39and it can also activate
08:41yung fight or flight response pa rin
08:43na sinasabi na din kanina.
08:44Maaaring nandyan yung will nila,
08:46gusto nilang tumulong
08:47to fight for the victim,
08:49but sometimes,
08:51gusto din nilang lumayo.
08:52Oo, kasi takot din sila
08:53because the fear
08:54na baka sila din madadamay
08:56or sila din masasaktan.
08:57But again,
08:58it can be very traumatic
08:59kasi ang trauma naman kasi,
09:01hindi lang siya yung
09:01ikaw ang victim,
09:03it can happen
09:03to the bystanders,
09:05yung mga nakawitness,
09:06or even doon
09:07sa mga nakarinig
09:08kung ano ang nangyari.
09:10Maaaring,
09:11it can be traumatic also.
09:12Okay.
09:13Dok, paano yung mga
09:13nabiktima yan ng bullying?
09:15Tapos paano magiging
09:16intervention ng magulang
09:17sa eskwalahan
09:18na to the point
09:19na hindi ito magkukos
09:20ng another bullying.
09:22Kasi minsan,
09:23nagsumbong si Chikiting,
09:26nagsumbong si Kiddo,
09:27tapos ang nangyari,
09:28dumating si magulang,
09:29lumusob sa eskwalahan,
09:31inaway yung mga nambubuli.
09:33So, anong nangyari
09:33para magkukos pa
09:34ng another bullying?
09:35So, what is the proper
09:36intervention for this one?
09:37Tama yun, Sir Joshua.
09:38Kailangan talaga ito,
09:39as mentioned kayo,
09:40in a whole of society approach,
09:42coming to school.
09:43So, kung kinakailangan,
09:45there should be that,
09:46ano din,
09:46a meeting.
09:47Usually,
09:47ginagawa namin yan,
09:48meeting with the parents,
09:51the school system,
09:52kung sino ang representative
09:53ng school,
09:54and of course,
09:54keeping in mind
09:55yung best interest lagi
09:57ng victim,
09:59pati na rin, in fact,
10:00yung nangbubuli.
10:02Kasi, mga nangbubuli kasi,
10:04meron din yung underlying
10:05root causes
10:06kung bakit nila ito
10:08ginagawa.
10:08So, kailangan matulungan din sila.
10:11So, parehong tulungan natin,
10:12lakad ng mga bata.
10:13Kasi, ano naman eh,
10:14nasa developmental,
10:16ano pa naman sila eh,
10:16stage,
10:17na maaari pa talagang
10:18ma-change,
10:19mag-bago,
10:21especially if ma-address
10:22ang root causes.
10:23Parang sinasabi pa nga,
10:24yung mga nangbubuli,
10:25yung mas may
10:26matinding pinagdadaanan
10:27sa kanilang pamilya eh.
10:29At home, probably.
10:29Sayado nila nalalabas.
10:32Multiple factors ito.
10:34Hindi natin masabi ito.
10:34And online gaming,
10:35yun yung ano nga yan,
10:37di ba?
10:37Yes.
10:37Maaaring, ano siya ma'am eyes,
10:39it can be one of the risk factors,
10:41pero not the soul.
10:43Not the soul.
10:44Risk factor.
10:44Kasi always yan,
10:45interplay.
10:46Okay.
10:47Oo, maaaring parenting,
10:48sa household stress,
10:50finances,
10:51sa school,
10:52academics,
10:53social environment,
10:54maraming factors talaga
10:55which would come into play.
10:57Yun, tama yan.
10:58Well, maging party tayo
10:59ng isang ligtas na komunidad
11:01para sa kanila,
11:02mga ka-RSP.
11:03Thank you so much, Dr. Joe.
11:04Yes, so ang message ko lang,
11:06safety is always the priority
11:08and it takes a whole-of-a-country approach
11:10para ligtas ang ating mga kabataan.
11:13Thank you, Ma'am Eyes.
11:14Thank you so much.
11:15Thank you, Rise and Shine, Pilipinas.
Comments