- 2 gün önce
📌 Süreçte hangi noktaya gelindi?
📌 Selahattin Demirtaş serbest kalacak mı?
📌 İktidar hangi konuda isteksiz?
🎙️ Şirin Payzın, Murat Sabuncu ve Candan Yıldız yorumladı
📌 Selahattin Demirtaş serbest kalacak mı?
📌 İktidar hangi konuda isteksiz?
🎙️ Şirin Payzın, Murat Sabuncu ve Candan Yıldız yorumladı
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:01Herkese merhaba.
00:03Orada hoş geldiniz.
00:04Şimdi günler
00:05hatta aydır diyelim
00:07Cumhuriyet Halk Partisi
00:09atanan, mutlak mutlan,
00:12Kemal Kılıçdaroğlu onu mu dedi,
00:14bunu mu dedi, derken ne demek istedi
00:15bunu konuşuyoruz. Cumhuriyet Halk
00:18Partisi'nin durumunu konuşuyoruz.
00:20Ve gündemimiz
00:21ağırlıklı olarak bu tartışmalarla
00:23bu konuşmalarla geçiyor. Ama bu arada
00:26Türkiye'nin
00:27diğer başka gündem maddeleri
00:30var. Bunlardan birincisi tabii ki
00:32her zaman halkın esas gündemi
00:34olan ekonomi. Ekonominin
00:36çok fazla
00:38iktidar tarafından dile getirilmediği
00:40ve mutlak mutlan
00:42tartışmalarının ön plana
00:44çıkarıldığı bir gündemi görüyoruz
00:46ama halkın da aslında
00:48gazetecilerin de gündeminde bir numarada
00:50tabii ki ekonomi var. İkincisi
00:51süreç.
00:53Şimdi
00:55bir metin bekleniyor.
00:57bir eee yasal düzenleme
01:00yapılması gerekiyor. Bu yasal
01:02düzenleme için bir çerçevenin
01:04çerçeve gerekiyor. Eee bu çerçeve
01:06nasıl olacak? Ne zaman çıkacak? Meclisin
01:09kapanmasından, yaz saatine girmesinden
01:11önce çıkacak mı, çıkmayacak mı?
01:13İklentiler var. Şimdi pazar günü eee dem parti eee demokrasi eee mitingi yapacak. Eee daha doğrusu özgürlük mitingi yapacak. Bunun
01:23öncesinde önemli bir toplantı var. İslenticilerle bir araya geldiler ve süreçte ne noktada olunu ve neler yapılması gerektiğini ve aslında
01:33iktidara ne yapmak istediğini de anlamlandırmaya çalıştılar. Bir taraftan da Erdoğan'a sunulması beklenen eee iktidar tarafının hazırladığı bir çerçeve
01:42var.
01:43O da Sakarya'da görüşülecek. Bu önemli toplantı yani dem partinin yaptığı toplantıyı eee Murat ve Candan izledi. Biz de üçümüz
01:50bu yayını yapacağız. Sizlerle eee biraz bilgileri paylaşacağız ama aynı zamanda aramızda da tartışıp konuşmak istiyoruz. Dolayısıyla Candıza ve Murat
01:59Sabuncu'ya merhaba diyeyim ben burada.
02:01Ve tabii bu arada diğer önemli maddesi eee NATO zirvesi ve eee zirvedamadan skandalı patladı. Eee Türkiye'den gazeteciler aslında eee
02:31iktidarın eee liste verdiği ya da NATO'nun ne yapmak değil aslında bütün dünyanın eee medyasının da gündeminde olması gereken
02:39bir eee mesele gerçekten inanılmaz bir durum. Eee ve bu konuda ne yapılabilir belki birazcık konuşuruz yayınımızın sonunda.
02:46Sonuçta aslında NATO zirvesine alınmayan eee gazeteciler öncesinde yüz küsur kişinin tutuklanması. Aralarında eee tema vakfının aktivistleri var. Eee çevreciler
03:01var. Eee yıldız star gazeteci var.
03:04Akademisyenler var. Şimdi böyle bir durumda bir taraftan da biz eee süreci konuşuyoruz. Demokrasi diyoruz. Nasıl olacak diyoruz? Eee tabii
03:14ki anladım. Eee Demi Parti şöyle bir noktada duruyor. Diyor ki biz demokrasi mücadelemizi yapıyoruz. Elbette ki iktidara güvenmiyoruz ve
03:23iktidara bağlı olmadan bu mücadeleyi götürüyoruz. Kendi prensiplerimiz üzerinden yürüyoruz. Elbette ki güncel sıkıntıların eee haberdarıyız.
03:32Biz de görüyoruz. Biz de buna karşıyız. Biz de sesimizi çıkarıyoruz. Ama bu bizim yürüttüğümüz diğer mücadelenin önünde ya da
03:41eee arkasında değil. Beraber yürüyen bir eee mücadele. Şimdi dolayısıyla bugünkü toplantı önemli. Eee nasıl başlayalım? Candan eee senden alayım
03:50mı ilk önce? Bugünkü toplantının özeti ne? Neredeyiz şimdi süreçle?
03:54Şimdi eee tabii ki eee sıcak süreç yani sıcak gündemi değil ki daha doğrusu sürecin sıcak başlığı olan eee çerçeve
04:04yasa ile ilgili çok sorular eee soruldu. Dem heyetine ki aralarında İmralı heyetinden avukat Özgür Faik Erol da vardı.
04:14Eee ve eee bu çerçeve yasanın yani hükümetin aslında eee işte eee çerçeve yasa olarak söylediği ama demmin biraz barış
04:26yasası dönüş yasası olarak adlandırdı.
04:29Bu çerçeve yasayla ilgili anladığım daha süreç tamamlanmış değil. Eee aldığımız bilgilere göre eee Öcalan'ın zaten İmralı'da eee herhalde
04:4027 Mayıs'taki son görüşmede bu dönüş yasası yani hem eee dağdakilerin hem cezaevindekilerin hem eee yurt dışındakilerin yani sürgündekilerin dönüşüne
04:54imkan sağlayacak.
04:55Onların siyaset yapmasının zeminini eee güçlendirecek bu çerçeve yasa ile ilgili Öcalan'ın epey bir eee önerisi olmuş.
05:07Bu öneriler eee ve demin de zaten uzun zamandır bu yasa ile ilgili çalışmalar yürütüyorlarmış hukuk komisyonu olarak demin de
05:15bu önerileri AK Parti'ye sunduğunu öğrendik.
05:18Yani biz Öcalan'da dahil olmak üzere bu süredeki çerçeve yasanın yani illegaliteden legaliteye geçecek işte siyasetçilerin, militanların hayata katılımını, siyasete
05:37katılımını mümkün kılacak o çerçeve yasadan AK Parti haberdar dedi.
05:43Bizim nasıl baktığımızı biliyoruz dedi ama biz bugüne kadar onların üzerinde çalıştığı ve çeşitli basın organlarına sızdırılan herhangi bir taslaktan
05:56haberdar değiliz dedi.
05:58Biz de sadece sızdırılanlardan haberdarız ama anladığım kadarıyla bu sızdırılan maddeler de ak parti pardon dem parti açısından çok kabul
06:08edilebilir gibi gelmiyor.
06:10Çünkü anladığım kadarıyla o sızdırılan haberlerdeki kademeli meselesi birilerini kapsıyor birilerini kapsamıyor meselesi dem partinin AK Parti'ye sözlü olarak
06:23ilettiği taslakla pek uyuşmuyor.
06:27Çünkü dem parti diyor ki kademesiz olmalı ve herkesi kapsamalı.
06:33Şimdi benim anladığım, benim de takip ettiğim kadarıyla Murat, böyle bir durum var.
06:40Aslında Abdullah Öcalan'ın kafası gayet adım adım bir plan yapmış durumda.
06:46Dem partililer de şöyle diyorlar, Abdullah Öcalan'ın çizdiği çeveyi örgüt kabul ediyor.
06:52Örgütün kabul ettiği şeyi de biz zaten kabul ediyoruz ve dolayısıyla bizim açımızdan çerçeve belli.
06:58İktidara ne yapacak konusunda Canlı'nın anlattığı gibi kimsenin çok fazla bir şey bildiği yok.
07:04Bu arada Devlet Bahçeli'nin bu konuda daha ileri bir noktada olduğunu görüyoruz.
07:09Hatta zannederim Pervin Buldan'a soruldu bu soru.
07:13Ve Buldan şöyle demiş, bizden de daha ileri noktada Devlet Bahçeli.
07:17Devlet Bahçeli'nin kafası çok net.
07:19Şimdi ortada ama taraflar arasında da bir güvensizlik var.
07:24Yani hem Demi Parti taraftan biraz önce söylediğim gibi bu süreci yürütüyor iktidarla birlikte ama bir güveni yok, güvenmiyor.
07:34Bu işin sonundan ne çıkacağına ama yine de bu süreci devam ettiriyor.
07:38Çünkü barış ve bu sürecin başarıyla sonuçlanması için biz sonuna kadar ısrarcı olacağız diyor.
07:46Ve masadan takla atmadan kalkmayı hedeflemiş durumda.
07:50Ama iktidarın ne yapacağı Erdoğan'ın iki dudağının arasında gibi mi görünüyor?
07:55Bunu mu anlıyor?
07:56Şimdi Sakarya'daki bu toplantıda ne sunulacak?
07:59Mehmet Bahçeli'nin söylediği şeylerden daha geride bir noktada.
08:02Candan da söyledi.
08:04Sen burayı nasıl okuyorsun mesela?
08:06Şimdi bir kere Şirin üçe ayırmak lazım.
08:10Sorduğun soru önemli.
08:11Yani Dem-Öcalan ilişkisi o nasıl şekilleniyor?
08:15Kaldı ki biz de bunu toplantıda yönelttik.
08:19Ayşegül Doğan vardı, Dem Parti sözcüsü.
08:22Saruhan Oluş vardı yine Dem Parti'den.
08:24Ve Candan'ın söylediği gibi İmralı'da gidip gelen avukat Özgür Erol vardı.
08:28Bu soruyu sorduk.
08:29Ama Candan'a şunu ekleyerek devam edeyim.
08:32Şimdi Şirin şu anda bu konuşulan Temmuz'un 20'si 25'e zaman meclis kapanacak bilinmiyor.
08:39Ama o zamana kadar yetişilmesiye çalışılacak yasanın ana başlığını kök hücre yasası diyorlar.
08:45Ne demek kök hücre?
08:46Hani biliyorsun en sıkıntılı şeyleri bile halleden bir umuttur yasağı altında kök hücre.
08:53O yüzden ana başlık kök hücre yasası.
08:56Bu kök hücre yasasının ilk başında ki bu Öcalan'la konuşulmuş tartışılmış.
09:01Öcalan'ın tabiri mi zaten bu?
09:03Bunun ilk başında da özellikle örgütün üyelerine, sempatizanlarına, yurt dışında olanlara nasıl bir Türkiye'ye dönüş ya da burada yaşamayla
09:16ilgili ne getirileceği söyleniyor.
09:18Ama Şirin bu kadar değil.
09:20Neden?
09:20Çünkü bununla beraber Temmuz'da bu yetişmese bile terörle mücadele kanunu, infaz yasası da değişecek.
09:28Bunun için bir fikri hazırlık var.
09:32Bu hazırlıkta ki Dem Parti ile AKP'liler belli ki konuşuyorlar.
09:39Hani her ne kadar Dem Parti bilmese bile hani şurası olsun, şunlar olsun diye taleplerine iletmişler.
09:45Hatta bu yasayla ilgili kamuoyun açtırma yapmadan evvel de bir araya gelelim diyorlar.
09:50Şimdi kök hücre yasası, infaz, terörle mücadele kanunundaki değişiklikler falan filan neden önemli?
09:59Sayısal olarak da bir sayı verdiler Şirin.
10:02Şu an itibariyle 70 bin soruşturma bu konularda, 40 bin kovuşturma ve binlerle tutuklusu olan bir durumdan bahsediyoruz.
10:11Yani dolayısıyla bu yasanın Türkiye'nin demokratikleşmesi ya da işte bu barış sürecinin bir noktaya doğru gitmesi konusunda çok önemli
10:20bir rolü olacak.
10:22Ve bununla ilgili de hani 110 bin kişi bunun ailesiyle falan filan da şey yaptığı zaman,
10:28yüz binlerce kişiyi ve Türkiye'nin Cumhuriyet'ten bu yana yaşadığı çok ciddi problemi çözme noktasında bir önemi var.
10:37Bu sadece bir hani işte çıktı yasa, işte geldiler yurt dışından veya içeridekilerle ilgili bir şey çıkarttı değil de,
10:45Türkiye'nin bundan sonra daha demokratik bir ülke olması ve belli bir noktada konuşulması açısından önemi var.
10:53Şimdi senin sorduğun soru hani Dem Parti Öcalan, doğal olarak İmralı'dan gelen bazı notlar Dem Parti'ye iletiliyor.
11:03Biliyorsun Eylül'de bir kongreleri olacak, bir noktaya kadar geldi.
11:08Pek muhtemel adı değişecek, pek muhtemel kadrolar, eş başkanlar kesin değişecek de kadrolar değişecek.
11:13Şunu sorduk kendilerine, yani bu süreçte Öcalan'dan doğrudan size hani şu şekilde bir parti yapılanması,
11:21işte bu şekilde bir yol haritası dendi mi, buna tabii ki de bazı bilgiler, bilgi akışları var ama
11:30yani tamamen Öcalan ne diyorsa biz burada bunu yapıyoruz demiyorlar.
11:35Bir şey daha söyleyeyim Şirin, çok uzun süredir Dem Parti eş başkanları ve MYK'sının Abdullah Öcalan'la görüşme talepleri var.
11:44Çünkü aracılar vasısıyla değil de doğrudan konuşmak istiyorlar.
11:49E tabii şu da çok açık ve net, hani Abdullah Öcalan'ın bu hareket üzerinde çok uzun süredir belli bir
11:56siyasi ya da başka şekillerde ilişkisi var.
12:00Bu önemli diye düşünüyorum, senin sorduğun soru cevap olarak son bir notla bitireyim.
12:05Doğal olarak hep şu sorgulanıyor.
12:07İyi de Türkiye'nin, şimdi Şirin konuşurken özellikle Özgür Erol, bu süreçteki iki riskli tektonik olaydan bahsetti.
12:19Onun kelimesiyle söylüyorum.
12:20Bir, Suriye'de Rojava'da Kürtlere karşı yapılanlar, hatırla o dönem burada konuştuk,
12:26insan olarak bir şekilde karşıda çıktık orada yapılanlara.
12:30İki İran Savaşı.
12:32Bu iki tektonik zorluk olarak tarif edildi ve bunların aşılmış olmasının da süreçle ilgili olumlu bir noktaya doğru gidildiği söylendi.
12:42Yine kendilerine burada yine soruldu.
12:44Tektonik zorluklar arasında 19 Mart'ı yani Yamoğlu'nun tutuklanmasını ve 21 Mayıs'ı yani Butlan'ı bu şeyler içinde
12:53görmüyor musunuz?
12:54Sorusu iletildi ki buna karşı da yani açıkçası ben de bir gazeteciler olarak izliyorum.
13:00Dem Parti hem 19 Mart'ta hem 21 Mayıs'ta tepkisini koymuş.
13:06Hani bu tepkinin dozu, şekli tartışılabilir ama mesela anlatlar 21 Mayıs'ta Butlan'dan sonra ilk Özgür Özgür'e gidip bizim eş
13:15başkanımızı ziyaretti.
13:16Veya biz müzakere ediyoruz çünkü karşımızda bir inki dar var ama mücadele de ediyoruz.
13:21Ondan vazgeçmiyoruz diyorlar.
13:23Tabi bu işinin tartışılacaktır.
13:25Yani az mı söylediler çok mu söylediler?
13:28İşte bu söylem nasıl bir şey dönüştürüyor?
13:31Belki biraz sonra Özgür Özgür ve Diyarbakır'ın ziyaretleri konuşurken detaylandırırız ama
13:35hani bu noktalarda tartışıldı diye not olarak ekleyebilirim sana.
13:38Şimdi bir de ben Murat'ın söylediğine bir küçük ek yapmak istiyorum.
13:44Şimdi bu 20'sindeki büyük kongre, Dem Parti'nin büyük kongresinin,
13:51Öcalan'ın burada etkisinin olup olmayacağı meselesiyle ilgili belki iki not eklemem gerekiyor.
13:56Murat dedi ya bir MHK heyeti olarak ve eş başkanlar olarak bu İmralı'ya gitmek istiyoruz.
14:03Bununla ilgili bizim sözlü başvurumuz var diye.
14:05Çünkü dedi biz kongre meselesiyle konuşmak istiyoruz.
14:09Böyle bir mesele var yani fikrini almak istiyoruz.
14:13Bir de Özgür Erol şunu da hatırlattı.
14:16Hatırlarsınız dedi HDP'nin kuruluş sürecinde de Öcalan'ın fikirleri,
14:23politik ve ideolojik fikirleri hep alınmıştı.
14:31Buradan da şunu çıkarıyoruz.
14:33Olası yeni bir partide, bu demin devamı olabilir ya da yeni bir parti olabilir bilmiyorum.
14:39Ama olası yeni bir partide Öcalan'ın fikirleri, onun stratejik perspektifi, ideolojik perspektifi ve yeni dönem siyasetine dair fikirleri mutlaka
14:52etkili olacaktır diye düşünüyorum.
14:53Şimdi ben de şunu soracaktım sana.
14:57Biraz detayları konuşalım istiyorum.
14:59Bir kere anladığım kadarıyla yani dem kaynaklarıyla konuştuğumda şöyle bir durum var.
15:06Diyorlar ki ya bu tip süreçler iki tarafında tam istediği gibi olmaz.
15:12Yani bir taraf ya bu maddeler şöyle şöyle olmalı, şunlar şunlar olmazsa ben asla böyle bunları bunları yapmam.
15:21Böyle müzakere olmaz diyorlar.
15:23Sonuçta barış süreçleri, barış görüşmeleri her iki tarafında belli bir miktar pozisyonundan, taleplerinden,
15:33yapmak istediklerinden, ideallerinden geri adım atması, yumuşaması ya da esnemesiyle mümkün olabiliyor.
15:41Yani sadece senin dediğin gibi olacak ya da sadece bunun dediği gibi olacak böyle bir barış süreci olmaz.
15:48Ki bundan önceki başka modellerde de bu böyle.
15:51Yani İRA görüşmelerinde de, ETA görüşmelerinde de ya da diğer Güney Afrika'daki barış görüşmelerinde de bu böyle olmuş.
15:59Ve anladığım kadarıyla burada demin en fazla sıkıntı durduğu noktalardan bir tanesi,
16:04devletin ve iktidarın, burada devlet Bahçeli'den ayrı tutuyorlar anladığım kadarıyla,
16:09bu silah bırakma meselesini hala çok sembolik gördükleri ve çok daha icracı,
16:16çok daha kamuoyuna bir şekilde kesin kanıtlarla gösterilen,
16:21neredeyse böyle hani bir kamuoyuna bunu bizim yerimize siz ikna edebilecek şekilde yapın denilen bir noktada iktidar.
16:32Dolayısıyla karşı tarafta diyor ki ya silah bırakma zaten sembolik olarak yapıldı,
16:38söylemlerde de var.
16:39Bu artık bundan sonra iki tarafında atacağı adımlarla sağlamlaşacak bir süreç içinde bir yere verebilecek bir durum.
16:46Böyle bir tarafın istediği gibi bu kadar kolay bir şey olamaz.
16:51Dolayısıyla sen nasıl görüyorsun candan?
16:54Mesela iktidarın bu kadar yavaş ilerlemesinin nedeni,
16:59hala burada kilitlenmesinin meseleni,
17:01bir de aynı şekilde lider kadrosunun mesela nereye gideceği konusunda da farklı görüşler var anladığım kadarıyla.
17:08Ve dönüp gelecek olanların siyasete girmesiyle ilgili mesele.
17:12Çünkü beş yıllık bir siyaset yasağını düşünüyor anladığımız kadarıyla iktidar cephesi.
17:17İstemiyorlar siyasete girsin, dönecek olanlar.
17:21Buralarda bilmiyorum toplantıda bazı ayrıntılar netleşti mi ya da senin görüşün nedir, senin analizin nedir?
17:28Yani o konuda dediğim gibi bu kök yasa ya da bu süreç yasası ya da dönüş yasası dediğimiz yasayla ilgili
17:40çok somut bilgiler vermediler bu dediğimiz noktaların ya da bilgilendirmelerin dışında ama
17:47ben şöyle düşünüyorum, Özgür Erol'un İmralı heyetinden ve Öcalan'ın da uzun yıllar avukatlığını yapmış bir kişiden söz ediyoruz.
17:56Onun tanımının önemli ve stratejik bir tanım olduğunu düşünüyorum ben.
18:01Bu çerçeve yasayla ilgili Özgür Erol'un söylediği bu bizim için bir eşik yasası.
18:13Son Kürt isyanının illegaliteden legaliteye geçmesini sağlayacak ve Kürt sorununun kök meselelerinin çözümüne imkan sağlayacak bir zeminin sağlamlaştırılması.
18:30Eşik yani olmazsa olmaz.
18:32Bu eşik atlanmadan herhalde sürecin bir yere evrilemeyeceğine dair en azından bu süreçteki bir taraf bence net.
18:45Yani bunun nasıl olacağı, hangi maddelerden oluşacağı ki 7-6-7 maddelik çok kapsamlı olmayan ve çok uzun boyutlu olmayan,
18:58çok da tartışılması mümkün olmayan, daha çok tartışılması gerekmeyen bir kısa bir yasa tasarısı olacak anladım.
19:05Bir eşik olarak baktığı için hem Kürt siyaseti, buradaki maddelerin kapsayıcılığı meselesinin ben herhalde biraz olmazsa olmaz olduğunu düşünüyorum.
19:19O da şu.
19:19İşte Murat'ın ne düşünü de merak ediyorum.
19:22Mesela Murat, sence tamam Demi Parti böyle düşünüyor, tabii ki böyle duruşu bu, Candan'ın da anlattığı gibi bir eşik
19:29olarak görüyor bu meseleyi.
19:30Ve dediğim gibi yani sonuçta bir taraf sadece, sadece talebeden olursa, bunu iktidar için söylüyorlar, bu işte ilerlememize imkan yok.
19:40Demi Parti'nin Candan'ın anlattığı gibi pozisyonu bu da, senin okuman, MHP ile iktidar arasındaki bu ayrışma, iktidarın yani
19:50sen daha fare doğurabileceğinden endişe etmişsin mesela.
19:54Çıkaracakları çerçevenin, ya şu NATO toplantısı öncesinde de şöyle bir hani bir şeyler yapalım ama demin beklentisinin çok gerisinde bir
20:07şey çıkabileceğini düşünüyor musun?
20:08Çünkü hala bu silah bırakma konusuna takılınmış gibi görünüyor.
20:12Ben onu merak ettim.
20:13Candan dem açısından pozisyonu söyledi.
20:15Sen ne düşünüyorsun?
20:17Şimdi tabii bu toplantıda da şirin süreçler, örnekler çok dile getirildi.
20:24Hatta özellikle sen de Amerika'da takip etmişsindir.
20:28Bu Kolombiya'daki son seçimlerden bahsedildi.
20:32Kolombiya'nın o çatışma çözümündeki o barışa doğru evlen süreçlerini biliyorsun.
20:37Ama son seçimlerde, İmraza'nın da yapılan seçimlerde lakabı kaplan olan Espriella kazandı.
20:44Ne demek Espriella'nın kazanması?
20:46Ve seçimler şöyle oldu.
20:48İki turlu orada 49'da 47.
20:50Yani 49 yapılan barış anlaşmasına karşı duran ve tekrardan güvenlikçi bir alanın ülkede hakim olasını isteyen bir sağ popülist liderin
21:02kazandığı seçim sonrası barış süreci ne olacak?
21:05Yani şunu biliyoruz biz şirin.
21:08Bütün bu süreçler, çatışma çözüm süreçleri uzun vadeli ve ne yazık ki zaman zaman kötü şekillerde kesilebilen,
21:18hatta tam bitenildikten sonra tekrardan geri dönülebilen, bakınız Kolombiya örneği,
21:23geçen hafta bir süreçler serisinin bütünü diye ben bakıyorum.
21:29Şimdi burada Devlet Bahçeli biliyorsun birkaç haftadır grup toplantılarında çözüm süreciyle ilgili ya da barış arayışlarıyla ilgili çok fazla konuşmuyor.
21:40Artık konuşma sırasını almış olduğu gözüken Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan.
21:45Ama...
21:45Ne desin her şeyi dedi zaten.
21:47Evet dedi ama hani her hafta hatırlatıyordu ya hani artık adım atalım bir yere doğru gidilsin.
21:53En fazla o söyledi, Devlet Bahçeli söyledi.
21:55Katılıyorum sana.
21:56Burada Erdoğan'ın artık anadığım kadarıyla bu işi alıp bir noktaya doğru götürmek için o noktanın anayasa o boyutu olabilir,
22:09o noktanın seçimlere doğru giden süreçte işte 21 Temmuz'a kadar daha kısıtlı bir yasa çıkartıp
22:1521 Temmuz'dan sonra, 2026'tan sonra seçilmene kadar uzayacak bir vadede teorili mücadeleyi,
22:22efendim başka kanunları değiştirme ve bunu oya tahvil etme çabası da olabilir.
22:26Anayasa değiştirildiğindeki siyasi manevralar da olabilir.
22:30Hatta şunu da biliyoruz, öğreniyoruz ve işte kimi giden gazeteler de aktarıyorlar ki,
22:36iktidar tarafında da zaman zaman işte gazetecilere şöyle briefingler veriliyormuş.
22:42Şirin ben bunu önemsedim.
22:43Ya işte silahların bırakılması konusu veya oradaki örgütün dağıtılması konusu bu konularda işte problemler var ve bunlar olmuyor.
22:53İşte burada yavaş gidiyor falan.
22:54Yani belli ki bir taraftan da iktidar bu süreçte senin sonunda olduğu gibi biraz daha hani kendi çerçevediği daha dar
23:07bir alandan bazı hakların verilmesi,
23:10verilmeye çalışılan hakların uzun bir vadede bir kısmının anayasa, bir kısmı seçimlere doğru gidebilecek bir noktada doğru toparlanması gibi
23:20kimi siyasi noktaları da düşünmüyor değil benim anlayabildiğim kadarıyla.
23:25Toplantıkla konuşulan biliyorsun bir kısmı ondu rekorttu, bir kısmı otdu rekorttu.
23:29Bazı başka bilgiler tartışıldı falan ben öyle anlıyorum.
23:32Ama Şirin şunu da çok açık ve net tabii hem onlar söylediler hem de bunu şunu ortaya koymak lazım.
23:38Şu ay itibariyle 13 belediyede kanyum var biliyorsun.
23:44Toplamda.
23:45Toplamda.
23:45Denmeç.
23:46Bu 13 belediyenin 10 tanesinin CHP'li diğer 3 tanesinde de tırnak içinde Kürt kökenlilerin benim için kimlik önemli değil
23:58ama
23:58olduğu belediyeler Ovacık Belediyesi, Esenyurt Belediyesi ve Şişli.
24:05Hani Resul-i Emrah Şaran Kürt değil ama Kürt sorunlu konusunda çok fazla bir şekilde tavrını koymuş da bir isim.
24:12Şimdi dönelim bir 10 sene evvele bakalım.
24:15Yani bu kayyumların çıktığı döneme bakalım ki bu da tartışıldı.
24:19Ki Özgürleterle Diyarbakır'da bunu hatırta bulunmuş bu arada.
24:22Bugün biraz sonra konuşacağız zaten.
24:24Şirin o dönem yani bu 2016 sürecinde o dönemki partinin, HDP'nin kazandığı 102 belediyenin bir daha yaklaşımına kadar olan,
24:392019'a kadar olan süreçte 99 tanesine kayyum atandı, görevden alındı.
24:463 tane kalmıştı o süreç.
24:47Tabi Türkiye hani bugünü bırak, dünü unutuyor değil ki 10 sene evvel.
24:53Ama ne yazık ki Türkiye'nin şu anda Türkiye'nin batı illerinin karşı karşıya kaldığı bütün bu kayyum süreçleri, görevden
25:02almalar, başka türlü baskıların tamamı çok uzun süredir Türkiye'nin işte doğu ve güneyde olsun da Kürtlerin ağırlıklı olarak yaşadığı
25:11yerlerde yaşandı Şirin.
25:12Bütün bu tabi şeyler var ve şuna son not olarak söyleyeyim bu bölümün son notu olarak, demokrasi mücadelesinden bugüne kadar
25:21vazgeçtik mi ki bundan sonra vazgeçelim sorusunu onlar da masanın ortasına bugün koydular.
25:27Tabi oksimoron bir durum yaşıyoruz aslında.
25:31Bir taraftan bir barış sürecinden bahsediyoruz.
25:33Diğer taraftan eski eş başkanlar hala ahim kararlarına rağmen içerideler.
25:38Bir taraftan da biraz önce bahsettiğim gibi gazeteciler zirveleri alınmıyor.
25:43Aktivistler, tema aktivistleri tutuklanıyor.
25:46Efendim işte yani ülkedeki durum.
25:50Ama önce oraya geçmeden önce Candan'a bir soru sormak istiyorum.
25:55Toplantıda bu konuşuldu mu?
25:57Şimdi biraz Irak Kürdistan'ındaki basını izlediğimiz zaman aslında orada da önemli görüşmeler trafiği var.
26:09O trafik devam ediyor.
26:10Diğer taraftan Mazlum Abdi'nin önemli görüşmeleri var.
26:14Yani Mazlum Abdi ve Suriye'deki sistem nasıl yürüyecek bununla ilgili seri görüşmeler yapıyor.
26:21Şimdi şöyle çok detaya girmeden ama bilmiyorum toplantıda konuşturuldu mu ama senin de yorumun olsun.
26:28Yani sadece toplantıda konuşulmamış olabilir ama sen kendi görüşünü de aktarabilirsin.
26:33İktidarın biraz da ayak sürmesinin nedeni çok da bu işin tabii büyük ölçüde kendisine bağlı, iktidara bağlı ve iktidar ne
26:42kadar kararlı olacağına bağlı ama bir yönüyle de aslında bağlı değil.
26:46Çünkü mesela lider kadrosu Süleymaniye mi gidecek, Kandil nasıl boşaltılacak, oradaki örgüt mensupları ne şekilde bölgede yer alacaklar, hangi aktör
27:01olarak yer alacaklar, siyasetçi mi olacaklar, Suriye ve Irak'taki gelişmeler nasıl etkileyecek bu süreci, bu dağılma sürecini ve yeniden tanımlama
27:11sürecini.
27:11Bütün bunlar çok önemli. Bu konularda tabii ki MIT'in raporlarının da beklendiğini biliyoruz ama bu noktada Bahçeli'nin çünkü
27:21açıklama yapması daha kolay, iktidarı bir şekilde tabii ki ortağı ve önemli bir ortağı ama diğer taraftan Erdoğan cephesinin bölgeyle
27:33ilgili kaygılarının geçmemiş olduğunu da okuyabiliyoruz sanki. Ne dersin?
27:38Yani toplantıda bu senin de bahsettiğin özellikle Tom Barak'ın Irak temsilcisi olmasıyla beraber son dönemdeki hem Irak'taki hem bölgesel
27:53Kürt yönetimindeki trafiği toplantıları,
27:57Mazlum Abdi'nin hem Belçika'yı hem İngiltere'yi hem Fransa'yı ziyaret etmesi ama buna dair çok açıklamalar da
28:05olmadı.
28:06Belli ki orada da herhalde Türkiye'nin talepleri öne çıktı diye düşünüyorum.
28:10Mazlum Abdi'nin çok böyle o anlamıyla devlet eş başkanı gibi görülmesi de istenmedi diye düşünüyorum.
28:18Toplantıda bunlar çok gündeme gelmedi ama ben zaten meseleyi takip eden bir gazeteci olarak şeyi anlıyorum yani birçok yorumlara da
28:28hakimim ve benim de herhalde çıkarsamam şöyle.
28:32Yani Amerika'nın bu yeni güvenlik mimarisindeki şeyin de söylediği, Demirtaş'ın en son az kaldı yazısında da söylediği o
28:44Gramsci'nin lafına atfen.
28:46Evet yeni doğanın ne olduğunu bilmiyoruz ama şu an canavarlar zamanı.
28:51Şu an canavarlar zamanı gerçekten.
28:53Hani işte 60 bin tane İsrail, İsrail 60 bin tane Filistinli'yi öldürüyor ve dünyanın gıkı çıkmıyor ya da İran
29:02'a yapılan saldırılar konusunda dünyanın nasıl sessiz kaldığını gördük.
29:08O yüzden Kürtler bunu görüyor ve Kürt birliği konusunda bence çalışmalar, odaklar daha da bence artabilir.
29:19Orada en temel mesele sen de takip ediyorsun.
29:22KDP ve YNK arasındaki iktidar savaşı.
29:25Ama bu iktidar savaşının duvara tasladığı, bu yeni güvenlik mimarisini duvara tasladığı bir zaman diliminde Kürtlerin birliğinin yani Suriye, Irak
29:38ve ama bu federatif bir birlikten bahsetmiyorum.
29:42Siyasi ve aynı zamanda coğrafi bir şeyden bahsediyorum.
29:49Bunların ittifaklarının ya da birliklerinin daha çok arayışta olduğu bir döneme gireceğiz gibi geliyor bana Şürin.
29:57Peki Allah, şimdi tabii bu konu çok detaylı daha uzun şey, jeopolitik analizleri yapabiliriz ama
30:04Murat, bir kısa soru sonra şu biraz Özgür Özel'in Diyarbakır ziyaretinde konuşalım önemli.
30:10Selahattin Demirtaş'ın biraz önce Candan'a atfettiği yazısı, evet çıkmaya yakın olarak da okumuş dem partililer, işte her an
30:21talihe olabilir falan.
30:22Bu zaten uzun zamandır olması gereken olur eğer talihe olursa, zaten niye olmuyor sorusunun hala cevabı yok.
30:30Ama sence gerçekten yakın olduğunu düşünüyor musun bu talihe meselesinin?
30:34Bir bunu sorayım, ikincisi Özgür Özel'in Kemal Kılıçdaroğlu'nu kabul etmedi Selahattin Demirtaş.
30:42Biz daha bu ilk çıktığında seninle yaptığımız yayında hemen sıcağı sıcağına yapmıştık yayını ve sen demiştin ki
30:49ben Demirtaş'ı biliyorsam asla kabul etmez Kılıçdaroğlu'nu.
30:53Net ekim de öyle oldu zaten.
30:54Şimdi Kılıçdaroğlu'nun Kürtleri gerçekten büyük öfkesini çeken laflarından sonra Özgür Özel'in Diyarbakır'a gitmesi çok önemli.
31:08Çok önemli bir siyasi manevra.
31:10Ama bir manevra olmanın dışında da bu yürüyen süreçte ve gerçekten eğer yeniden bir yapılanma olacaksa
31:19bunun ne şekilde ve ne kapsayıcılıkta olacağı açısından da çok önemli.
31:24Dolayısıyla buradan belki bir analiz ve okuma yapmak istersin.
31:28Şimdi geçen günkü Selahattin Demirtaş'ın yazdığı yazı.
31:32Bu arada yeni fotoğrafı var.
31:34Belki Hivda onu da ekrana getirir.
31:36Demirtaş'ın son hali.
31:38Eşi Başak Demirtaş'la beraber cezaevinden çektirdiği fotoğrafı.
31:43Herkes çok değişmiş diyor.
31:44Ben çok değişmiş bulmuyorum Selahattin Bey'i.
31:47Yani biraz hepimiz yaşlandık normal.
31:51Ama evet 10 yıl değil mi?
31:52E biz aynı mı kaldık yani herkes değişiyor.
31:54Evet evet hepimiz yaşandık.
31:55Ben bu kadar uzun zamandır cezaevinde olan bir insan için son derece fit ve iyi görüyorum kendisini.
32:02Ama bilmiyorum.
32:03Bir direnme ve direniş mücadelesinin sonucu.
32:06Evet şöyle bir de şirin belki net rakamlar da vermek gerekiyor.
32:12Demirtaş 4 Kasım 2016'da biliyorsun özgürlüğünü kaybetti.
32:16Bugün itibariyle 3521 gündür hapiste.
32:209 yıl 7 ay 21 gün ediyor.
32:22Yani 503 haftadır hapiste.
32:24Bir, iki, geçen gün yazdığı yazı üzerine bir şey söylemek istiyorum.
32:29Biliyorsun aktif siyasete ara verdiğini kendisi ifade etmişti.
32:32Fakat bu son yazdığı yazı aktif siyasete geri döndüğünü.
32:37Çünkü hem süreci analiz ediyor hem de bir yeni yol arayışından, yeni bir toplumsal sözleşmeden bunları yapmaya hazır insanlardan bahsediyor.
32:48Bugün soruldu Demparti heyetine.
32:51Şunu söylediler onlarda.
32:52Bir, kelimesi kelimesine Demirtaş başımızın tacıdır.
32:55İki, Demirtaş'ın az kalı dediği hem özgürlüğüdür hem de gelip bizim partinin saflarında yeniden siyaset yapmaya başlayacağı süreçtir dendi.
33:08Bunu söyleyen isim.
33:09Öcalan'ın da bunu desteklediğini söylemişler galiba değil mi?
33:13Yok, Öcalan onu destekliyor diye bizim en azından toplantımızda böyle bir şey gelmedi ama Ayşe Güldoğan'ın...
33:18O zaman bir önceki toplantıda herhalde Serhan Oluç, Sayın Öcalan da, yani onun ifadesiyle söylüyorum, Sayın Öcalan da Selahattin Bey
33:28'in katkısının önemli olacağını düşünüyor gibi bir lafı var.
33:31Evet, doğrudur.
33:32Belki sizin toplantıda da tekrarladı mı diye sormak istedim.
33:35Yok, tekrarlamadı.
33:36Belki oraya söylemedi ama şu çok açık bir net, hani parti sözcüsü Ayşe Güldoğan, Selahattin Demirtaş'ın az kaldısının özgürlüğüyle
33:45beraber partiye geri gelerek bizimle beraber omuz omuzda omuzda çalışacağı bir süreç olarak da okuyoruz diye söyledi.
33:51Şimdi Şirin, Özgür Özel'e gelince, bunun da Demirtaş'la bir bağlantısı var.
33:58Çünkü Demirtaş güne, şey affedersiniz, Özgür Özel güne Demirtaş'ın bir gün evvel avukatı aracılığıyla kendisine ilettiği mesajla başladı.
34:09Hem hoş geldiniz ile hem selamınızı aldım diye bir mesajla başladı ve bu çerçevede de bir çıkışı var.
34:18Yani Diyarbakır'da hem Özel kendisine iletilen mesajı anlattı, hem halkla bunu söyledi.
34:25Bir şey daha var, Kürt soruna döneriz, belki candan da söyler ama şimdi, böyle biliyorsun ben 2024'teki Diyarbakır'daki Özgür Özel
34:35ziyaretini izlemiştim, yerinde izlemiştim.
34:38Pusat saldırısı olmuştu, yarı kesilmişti ama orada da Diyarbakır'daki ona karşı ilgiyi yerinde de görmüştüm ki o zaman bu kadar
34:46fazla bir arayışı daha yoktu açıkçası.
34:50Şöyle bir şey geliyor Şirin, yani adım adım zaten gittiğini biliyoruz, hep konuşuyoruz da, bir vatandaş diyor ki yürüyüşte, o
34:59meşhur biliyorsun dört ayaklı minare,
35:02Tahir Elçinin katledildiği yere bir çiçek bıraktıktan sonra orada surun içindeki dükkanların yanından yürürken bir vatandaş diyor ki,
35:08Partiyi hazır edin, yola koyulalım diyor, Özgür Özel'in cevabı biz yola koyulduk diyor Şirin.
35:16Şimdi, bunu şundan anlatıyorum, yani bir tarafta Butlan'a karşı mücadele eden ama yeni parti için yola çıkan Özgür Özel
35:28var,
35:29bir tarafta Demirtaş yeni baştan aktif siyasette bir mesajlar vermeye başladı ki,
35:38hakikaten Demirtaş'ın çok fazla bu konuda, şöyle söyleyeyim, ilgi, alaka, on yıl geçmesine rağmen ciddi bir destek de var.
35:47Ve sanki tınak içinde, hani bu kadar Demir sen söyledin, tutuklamalar sürüyor, neredeyse, artık şu alışmamak lazım ama gün aşağı
35:59tutuklanıyor.
36:00Yani bir belediyeye gidiliyor, 30 kişi aldık, 50 kişi aldık, NATO zilvesi bu olacak, akademisyen de alalım mülkiyeden,
36:08Teva Vakfı'ndan birisini de alalım, gazeteciyi de alalım, 100 kişi de oradan gidiyor falan filan.
36:12Bu toplumda Şirin giderek yılgınlık yerine, hani tamam bir endişe var herkeste, bir yılgınlık olabilir ama yılgınlık yerine tam tersine,
36:22siyaseten bir sözü, demokratik arayışı, bu işte CHP'den ayrılmak üzere olan ekip için de geçerli, Özgür İmamoğlu,
36:31Demirtaş için de, partisinin de içinde, dışında bilmiyorum,
36:34Oradaki o sözü büyütme halinin de bir taraftan hakim olmaya başladığını düşünüyorum ve bunun da toplumu,
36:46demokrasiye, işte çok partili sisteme, seçimlerin demokratik şekilde olması yolundaki tepkiye, tavra da dönüştüğünde görüyorum ki,
36:59biliyorsun toplumsal muhalefet çok önemlidir. Yani toplumun ortaya çıkarttığı veya istediği demokrasi rüzgarı başka türlü bir yere gidebildiği de düşünüyorum
37:08ben.
37:09Candan, var mı Diyarbakır'la ilişkili notların?
37:12Yok, yani ben çok takip edemedim ama sonuçta Özgür Özel'in bu son zamanlarda özellikle işte genel merkezin onlara kapatılması
37:23ve
37:24gerilim alanlarını meclis ve işte genel merkez düzeyinden uzaklaştırması,
37:31çünkü bu parti tabanını yoran bir şey gerçekten.
37:34Bunu gören Özgür Özel ne yaptı?
37:36Gerçekten bildiğimiz o çok uzun zamandır belki çok hatırlamadığımız halkla buluşma ama samimi buluşmalar.
37:45Yani onlarla o diyalogların öne çıktığı, basının sıcağı sıcağına takip ettiği o halkla buluşmaları yeniden hatırlattı Türkiye'ye bence Özgür
37:58Özel ve Diyarbakır'da da bunu yaptı.
37:59Diyarbakır'a gidişinin bence çok anlamı var özellikle çünkü iktidar ne yapmaya çalışıyor bence Şirin?
38:07Bu süreçle ilgili yani Kürt meselesinin en azından kök sorun olarak silah tarafının tamamen halledilip meselenin artık demokratik alana taşınmasındaki
38:23on temel engelleri aşma konusunda yürürken birden butlanla CHP'yi dizayn etmesinin siyasal bir anlamı da bu süreçle ilgili CHP
38:36'nin hangi kanadını dahil etmek istediğiyle de ilişkili diye düşünüyorum.
38:41Çünkü zaten Kılıçdaroğlu'nun başından itibaren süreçle ilgili olumlu açıklamaları vardı.
38:47Osmanlı benzetmesini, Osmanlı şeyini de hatırlatayım her ne kadar onu işte eski CHP dışişleri bakanına bu şey atfen söylediğini söylese
39:00de.
39:00Özgür Özel bunu gördü.
39:02Özgür Özel dedi ki ben butlan yönetimindeki CHP'nin Kürt meselesindeki yaklaşımının iktidarla ilişkisini anlıyorum ve ben bu alanı boş
39:16bırakmayacağım.
39:18Ve bunu da doğrudan bu meselenin kalbinden Diyarbakır'dan vurgulayacağım ve bunu da aslında göstereceğim dedi diye düşünüyorum.
39:30Ve bu diyalogların öne çıkması da aslında Özgür Özel'in süreçle ilgili Kürt meselesiyle ilgili yaklaşımındaki değişmeyen tavrını bizzat Diyarbakır'dan
39:42bir kez daha halkla beraber dile getirmesi tam da bence butlan yönetimine, Kılıçdaroğlu yönetimine bir mesaj diye düşünüyorum.
39:50Belki Şirin, Candan'a şöyle bir şey eklemek gerekiyor.
39:55Butlan yönetimine elbette mesaj ama bir taraftan da iktidar elbette ki Kürt siyasi raketiyle, demle bu seçilmiş CHP'nin arasında
40:04da bir mesafe açılsın istiyor.
40:06Çünkü o mesafe açılırsa çok daha rahat bir ilişki içinde olacaksın.
40:11Ama Özgür Özel burada Şirin bütün baskılara rağmen, yani 2024-20 ayından itibaren al, 2025-19 Mart'a al, 2026
40:22-21 Mayıs'a al.
40:24Bütün bu süreçlerde Özgür Özel vazgeçmedi.
40:27Neden vazgeçmedi?
40:28Kürt sorununun çözümünün konuşulması ve demokratik arayışın sadece iktidarın iki dudağı arasına bırakılmaması.
40:37Yani bu çok önemli bir şey.
40:39Yani bugün diyor ki Özgür Özel Diyarbakır'da 12. kattan çıktık diyor.
40:44Aslında polis baskıyla biliyorsun facia bir demokratik görüntüydü.
40:48Genel merkezden çıktık diyor.
40:5012. olarak Diyarbakır'a geldik diyor.
40:52Ve burada da diyor ki kayyumların ne olduğunu bilen kent çünkü burası diyor.
40:57Benim demin anlattığım ve bugünkü toplantıda demlilerin söylediği yani kayyum nedir orası biliyor.
41:04Ve kayyuma karşı ve antdemokratik uygulamalara karşı bir şey yapılacaksa Türkiye'nin demokratları,
41:11yani Özel'in demiği de Kürt demokratlar, Türk demokratlar, milliyetçiler, muhazikar demokratların bir arada geldiği bir şey.
41:18Özel'in vazgeçlemesi, bugün orada olması, Demirtaş'ın bu mesajını bir güne yani aynı gün iletmesi bunların hepsini bence bir
41:27paket olarak kurmak lazım.
41:28Evet birbirimize almaz mesajı verdi bence.
41:30Ben orada candan gibi yani candanın söylediğim bir bölümü gibi düşünüyorum.
41:38Çünkü ben iktidarın bugün yürüttüğü bu sürecin kendi isteği ve arzusunu çok temsil etmediğini düşünüyorum.
41:47Şu anda AKP'nin daha doğrusu iktidarın diyelim parçası olduğu bir uluslararası konjonktürü var.
41:54Bu konjonktürü de yaratan Trump iktidarı.
41:58Trump iktidarının Orta Doğu'da bir kafasında bir plan var ve bu planın da bir takım ayakları var.
42:05O ayaklarında da AKP'nin önemli ya da daha doğrusu AKP yanlış söylüyorum iktidarın önemli bir yeri var.
42:10Çünkü AKP diye bir parti hala yaşıyor mu tartışılır.
42:13Sonuçta iktidar dememiz gerekiyor.
42:15Dolayısıyla içine sindirdiği bir demokratikleşme süreci görmüyorum.
42:20İktidar bunu Türkiye'nin bölgedeki kendi açısından, kendi iktidarındaki bir Türkiye'nin bölgedeki konumunu sağlamlaştırmak,
42:30enerji hatları, jeopolitik diğer gelişmeler konusunda önemli bir rol üstlenmek, önemli bir aktör haline gelebilmek
42:38ve bu sayede de iktidarını güçlendirmek ve yerinde kalabilmek için bu süreci götürüyor.
42:43Daha önce de söylediğim gibi Demi Parti bu noktada değil.
42:47Demi Parti bunu söylüyor zaten.
42:48Biz bunu iktidar ne yapmak istediğini görüyoruz ama biz bunu diğer taraftan kendi demokrasi mücadelemiz yıllardır süren,
42:58belki asırdır süren bir mücadelenin devamı olarak görüyoruz diye.
43:02Şimdi Özgür Özel'in bence Diyarbakır'a gitmesi bu anlamda önemli.
43:06Çünkü senin canlanın da söylediği gibi ortada bir gerçek var ki iktidar hiçbir zaman bu süreci demokratik anlamda gerçekten tabana
43:15yayarak tamamlamayacak.
43:16Öyle bir planlarının ya da öyle bir adımların olacağını ben düşünmüyorum.
43:24Yani bunu bir şekilde işte bölgenin talepleri ve birlikte çalıştığı Amerika'nın da bir ölçüde talepleriyle bir şekilde götürmeye çalışıyor.
43:34Özgür Özel'in bunu tabana yayması yani bu sürecin hem teknik tarafına sahip çıkıp hem de eğer yapabilirse bilmiyoruz yapabilecek
43:44mi?
43:45Şimdi Diyarbakır'a gitti orada bir mesafeli durmamız gerekiyor çünkü nasıl ilerleyeceği çok önemli ama senin de dediğin gibi bunu
43:53tabana yayabilirse bunu hak ve özgürlükler ve herkese eşit özgürlükler şeklinde ilerleyebilir ve buradan önemli bir siyaset geliştirirse,
44:04bu siyasetin gücü sokaktan gelirse ve sokağa da doğru verilerle geri dönüşü olursa bu çok önemli bir boşluğu dolduracak.
44:13Dolayısıyla bu Türkiye'nin önünde daha yepyeni bir sayfa açan nitelikte olacak diye düşünüyorum.
44:19Bu anlamda önemli ama Diyarbakır'ın nasıl arkasının doldurulacağı önemli bence.
44:24Bundan sonrası için nasıl gidileceği önemli.
44:26Orada hep dedik ya daha önce DEM Parti'ye de bu süreçte aslında daha farklı bir rol düşüyor.
44:32Çok daha şeyini genişletebilir yelpazesini.
44:35Sadece Kürt hareketinin ya da bugüne kadar ki mücadele alanlarının dışına çıkarak bugün eksikliği olabilecek duyabileceğimiz muhalefet partisinin de alanını,
44:47ana muhalefet partisinin alanını da kaplayabilir.
44:50Ya da burada işte Özgür Özel'le birlikte ortaklaşılacak noktalarda diyelim.
44:58Birlikte yola çıkamazlar tabii farklılar ama ortaklaşacak noktalarda çok önemli bir alternatif olur iktidarı diye düşünüyorum.
45:05Şirin belki orada şunu konuşmakta bir cümle fazla uzun konuşacak bir şey yok da.
45:10Türkiye artık belki sloganlarla konuşmaktan vazgeçmesi lazım.
45:14Yani akademi, entelektüel camia, işte gazeteciler falan sloganlar.
45:19Nedir slogan?
45:20İşte gittik kendini iktidara sattı ne diyorsa onu yapıyor.
45:24İşte bir sakin.
45:26Yani atıyorum hani Kürt hareketinden mi bahsediyoruz, DEM'den mi bahsediyoruz?
45:31Yıllardır sürdükleri mücadele ve şu anda dile getirdikleri şey bunu dikkate almak, dinlemek zorundayız.
45:37Özgür Özel ve arkadaşların performansından mı bahsediyoruz?
45:40Şu an yeni bir hareketin, yeni bir Türkiye'nin, yeni bir toplumsal sözleşmenin arayışı içinde onu öyle bakmalıyız.
45:49Veya Demirtaş öyle bir çıkış yaptı.
45:51Bütün bunları derinlemesine düşünmek gerekiyor.
45:54Yani böyle sosyal medyada slogan atar gibi değil de özellikle akademiden ben bunu hakikaten çok daha farklı bekliyorum.
46:01Yani üç cümleniz, iki cümleniz işte nasıl etkileşim aldığımı o değil.
46:05Çünkü dünyada, bölgede, Türkiye'de bir şey değişiyor ve bu yeni kavramların anlaşılması gerekiyor.
46:13Belki hani şununla bağlıyım ben öyle bırakayım.
46:15Deniz Göktaş diye genç bir hicim sanatçısı çıktı ve Türkiye'de bütün siyasi figürleri, sadece iktidarı değil,
46:25bütün siyasi figürleri anlattığı bir performans sergiledi.
46:29Ve işte Youtube'da bir buçuk milyon kişi koydu.
46:34Bu sabah itibariyle bir milyon yedi yüz bin kişi en son baktığında.
46:37Evet, şunu söylemeye çalışıyorum.
46:39Kime ne dediğinden azade bir şey.
46:42Pek çok insan doğal olarak iyi bir hicim yaptığı için gülmüş.
46:46Şirin benim gözüm doldu biliyor musun?
46:48Şundan dolayı gözüm doldu.
46:50Ya biz neleri unuttuk?
46:53Türkiye'de siyasi hiciv darbe dönemlerinde bile.
46:57Yani Metin Akbınar, Zekir Asya'nın işte yasakları, Gırgır Dergisi'nin kapakları, Levent Kırca'nın performansları.
47:06Türkiye, bak gencecik bir, 94 doğumlu bir genç hicim sanatçısı.
47:13Türkiye'de pek çok insan dedi ki, arkadaş ben biliyorum aslında ne olabileceğini ben böyle konuşunca.
47:19Ama ben Türkiye'ye bir genç olarak bir ufuk açmak istiyorum.
47:24Bir şey söylemek istiyorum.
47:25Orada bence, ama orada bence salonun performansı da çok önemli.
47:30Bakma, oraya gelenler büyük ölçüde gençler ve gençlerin de verdikleri tepkiden zannedildiği kadar apolitik olmadıklarını görüyoruz aslında.
47:39Çok doğru yerlerde doğru tepkiler veriyorlar.
47:42Bu da önemli bence.
47:43Mesela hani işte deminden beri konuşuyoruz.
47:46Bundan sonraki muhalefetin neyi iyi okuması gerekiyor?
47:50Nerenin izinden gitmesi gerekiyor?
47:52Bence performansa gelen ve nerede alkışladıkları, nerede kahkaha attıkları, nerede ne gösterdikleri de bence güzel bir okuma siyasiler açısından diye
48:03düşünüyorum ben.
48:04Ve şunu gördük, şunu gördük.
48:08Bu toplum, genci, işte herkes aslında yaşamak istiyor.
48:14Yani belli bir çerçeve içinde, belli kalıplarda, işte belli ezberlerde, belli korkularla değil de gülmek, anlatmak, gerekli zaman sert eleştirmek,
48:25birbirini duymak istiyor aslında Şirin.
48:27Yani bu topluma baktığın zaman özellikle son 10 yıldır toplumu yaşadıkları demokratik anlamda kayıplara baktığın zaman çoktan bu toplumun hani
48:36bazı konularda vazgeçmiş olmasını beklersin ama tam tersine.
48:40Hayır.
48:41Genci, sanatçısı, işte gazetecisi az olabilir ama yaşamla ve demokrasiyle, hukukla, umutla bağını da kopartmamaya çalışıyor.
48:52Bu da önemli bence.
48:53Son olarak bir cümle şeye değinelim, bilmiyorum ben öyle düşünüyorum.
48:56Şimdi bu NATO'nun akreditasyon meselesi, NATO sözcüsü de bir açıklama yapmış, yaptığı açıklama daha da akla ziyan bir açıklama.
49:04Diyor ki biz NATO zirvelerinde eğer yükseldediysek dışarı çıktığımız ülkenin kurallarına göre o toplantıları düzenliyoruz.
49:11Yani açıkça şeyi söylemiş, işte Türkiye bize böyle bir akreditasyon listesi verdi, biz de buna uyduk.
49:17Bu tabii çok skandal bir açıklama ve cevap bence.
49:21Ama burada mesele, yani muhakkak öyle olmuştu zaten Ankara'nın bunu yaptığını düşünüyoruz da, burada Ankara yalnız değildir diye düşünüyorum.
49:29Burada bir de ortaklaştığı Washington var.
49:31Çünkü Washington da aynı kafada.
49:33Burada Beyaz Saray muhabirlerinin hem de en önemli kanalların Beyaz Saray muhabirlerinin sordukları sorular nedeniyle akreditasyonları kaybettiğini biz gördük.
49:43Ama orada ne oldu? Şöyle bir şey oldu, Fox televizyonu, Trump iktidarına en yakın televizyonlardan bir tanesi, en yakını diyelim
49:52hatta, bir mainstream yani ulusal kanal olması ve de çok seyrediliyor olmasını da işin içine koyacak olursak,
50:01bu CNN'in muhabirinin akreditasyonu iptal edildiğinde bütün basın, Amerika'daki küçük, büyük, hepsi bir araya geldiler ve dediler ki Trump
50:13iktidarına sen böyle kafana göre akreditasyon falan iptal edemezsin.
50:18İptal edilen muhabir mahkemeye gitmişti zaten.
50:21Bütün gazeteciler birlikte davaya gittiler, birlik oldular, protesto ettiler ve Trump iktidarı geri adım atmak zorunda kaldı.
50:29Şimdi belki burada Washington'un da istemediği, yani o da istemiyor.
50:34Burayı tamamıyla kendi oyun alanlarına çevirmeye çalışıyorlar bu NATO zirvesini.
50:40Avrupalıların da zaten çıkaracak gıkı yok.
50:42Çünkü Trump'tan dolayı korkuyorlar, Ankara kritik rol üstlenmiş durumda falan filan.
50:48Ama ben burada şunu hayret ediyorum, tabii akreditasyon alanlardan pek bunu bekleyemeyiz ama
50:56uluslararası basın kuruluşları ve o zirveye izleyecek uluslararası basın kuruluşlarının temsilcileri, gazetecilerin temsilcileri, televizyon...
51:06Türkiye'deki gazetecilerle dayanışmak, dayanışsalar çok önemli bir şey olur diye düşünüyorum.
51:13Bütün dünyadaki basının gidişatı, medyanın gidişatı açısından.
51:17Çünkü böylesine büyük bir skandal.
51:19Daha önce ne zaman görüştü bilmiyorum.
51:21Hani bazen isimler akreditasyon almayabilirler ama toplu olarak bir ülkenin bütün kanallarına ve televizyonlarına akreditasyon yasağı uygulandığı...
51:31Yani ancak böyle Kuzey Kore'de bir zirve olsa falan olur herhalde.
51:35Başka nerede olabilir böyle bir şey?
51:37Ve dolaylı yoldan değil doğrudan aynı zamanda Türkiye'deki halka bir ambargo uyguluyorlar.
51:43Yani bir ülkenin bütün haber alma özgürlüğünü kısıtlamış oluyorlar.
51:49Bu çok sakat, çok endişe verici ve çok özellikle hem Avrupa basını açısından ama Amerika'daki medya açısından ya da daha
52:00doğrusu özgür basını savunan ama bu olaya tepki göstermeyenler açısından son derece endişe verici diye düşünüyorum.
52:08Bilmiyorum birer cümle eklemek ister misiniz bu konuyla ilgili olarak?
52:12Ben dış haberce değilim ama toplumun haber alma hakkı ve gazetecilerin de bizzat görevi olan ve bizzat yaptığı iş bağlamında
52:24hakkı olan haber verme hakkının doğrudan sansüre uğratılmasıdır bu.
52:30Birçok medya kuruluşunun işte T24 var, Cumhuriyet var, Sözcü var, Nefes var, Murat Yetkin var, Eksik bıraktıklarım Halk TV var.
52:39Eksik bıraktıklarım olabilir.
52:42Bu doğrudan gerçekten sansür.
52:44Bu yani gördüğümüz hayata dair her alan neresi varsa belli ki bir dikensiz gül bahçesi isteniyor iktidar tarafından.
52:54Özellikle Trump ve Erdoğan görüşmesinde senin de söylediğin gibi başka sorular ya da kontrol dışı sorular gelsin istenmiyor.
53:06Ama dediğin gibi yani bu bir tür bu ambargoların ya da bu fiili sansürlerin aşılmasının bir yolu da gazetecilerin kendi
53:15arasında dayanışması senin dediğin de bu dayanışmanın bir parçası olabilir.
53:21Ya da gerçekten oraya akreditasyon verilmeyen gazete kurumların, gazetecilerin oraya akrede olabilen gazeteciler aracılığıyla soru vermesi de bu sansürü aşan
53:36bir yöntem olabilir.
53:37Çünkü bu toplantı çok önemli.
53:40Bu NATO zirvesi çok önemli.
53:42Türkiye için de çok önemli.
53:45Ve burada ne oluyor?
53:46Hangi tartışmalar oluyor?
53:48Hangi kararlar veriliyor?
53:50Bütün bunların herkesin bilmeye hakkı var.
53:54Ve bu hak şu an gölgelenmiş durumda.
53:58O yüzden bu toplantının böylesine organize edilmesinin bence tarihte de not düşürmesi gereken bir sansür.
54:10TGRT ve Sabah gazetesi izlenen istiyorlar.
54:14Çünkü oradan bir başarı hikayesi anlatılacak.
54:17Bir başarı hikayesi çıkması isteniyor.
54:19Olay bu.
54:20Dolayısıyla TGRT ve Sabah da senin benim öbürünün sorularını alıp aktarmayacağını biliyoruz.
54:27Zaten eğer, yani neyse artık bu uzun bir basın tartışmasına giriyor oraya geçelim.
54:33Zamanımızda tükandı.
54:34Murat son bir cümle ondan sonra kapatalım.
54:35Bir cümle söyleyeyim Şirin.
54:36Kişisel konular konuşmuyorum ben biliyorsun.
54:39Ama gazeteciler dayanışmaz Türkiye'de Şirin.
54:41Yani bugün itibariyle yüzlerce insanın sürekli basın kartları da sarı basın kartları iptal edildi.
54:48Türkiye'de gazeteciler dayanışmaz.
54:49Türkiye'de gazetecilerin pek çoğu kişisel...
54:50Ama uzun arası basın dayanışmaz.
54:53Uzun arası basın hiç umurunda bile değil Şirin.
54:55Ayrıca onlar hiç umurunda bile değil.
54:56Ama zaten önce Türkiye'dekilerin de anlaşması lazım.
54:58Çünkü Türkiye'de bir şey yapılması lazım.
55:00Unutma, isim vermeyeceğim.
55:02Türkiye'deki pek çok gazetecinin basın kartları, çalışma koşulları iptal edilirken
55:08bir grup gazeteci meclise gidip yeşil pasaport bize de çıkabilir mi mücadelesi verdiler.
55:14Şimdi onun için biz işte yok yabancılar öyle bakıyor falan filan.
55:18NATO bakmıştır.
55:19Zaten NATO'yu bir savaş aygıtını da burada çok şey yapmak istemiyorum ama
55:24o savaş aygıtısı son tarihte çıkarlar üzerine kurulmuş.
55:26Ama önemli bir toplantı.
55:27Önemli bir toplantı ayrı.
55:28Ama hani mutlaka izlemek lazımdı ama hani baştan bir sarı öyküsü verdik ya biz.
55:33Gitti ya sarı öyküs.
55:35Meclise giremeyen gazeteciler işte biz benle beraber gidiyoruz.
55:38Bin bir zorlukla girdiğimiz mahkeme salonları kart olmadığı için.
55:42O gitmiş.
55:43Şimdi biz tabii NATO Zirvesi'ne de almazlar.
55:45Şirin yarın öbür gün başka yerlere de zaten şu anda girebiliyor muyuz mesela pek çok?
55:50Herhangi bir iktidar mevsubunun veya cumhurbaşkanının veya başkasının toplantısına girebiliyor muyuz?
55:57Akredite ediyorlar mı?
55:59Pek çok yerden kesmiştiriyorlar insanları.
56:02Evet evet ama ben ustalası basın derken şunu demeye çalıştım Murat.
56:06Şimdi ben diplomasi muamir yaptığımda da NATO zirvelerini izledim.
56:09NATO zirvesi sonuçta uluslararası basit tarafından da takip ediliyor ve sadece Türkiye meselesi yok orada.
56:15Tabii.
56:16Başka NATO ülkesi ülkelerinde.
56:18Hele ki şu anda Ukrayna Rusya savaşı nedeniyle Avrupa güvenliği nasıl olacak?
56:23Harcamalar nasıl olacak?
56:24Avrupa Birliği'ni askeri birliğini kuracak bir alan şey var.
56:28Dolayısıyla orada yabancı basında protesto etmeli ve Türklerden dayanışmalı derken yani onlardan gelsinler de bizim hakkımızı onlar arasında anlamında söylemedim.
56:39Sonuçta bu doğrudan onların da çalışma alanını daraltan bir şey.
56:44Sonuçta buradaki meslektaşlara yapılan şey üç gün sonra onlara da yapılacaktır onu demeye çalışıyorum.
56:49Yani burada sarı öküzü verdik NATO içinde de ülkeler o ülkelerin medyalarının bunu aslında bir örnek olarak görmeleri gerekiyor.
56:57Gün bugün yani.
56:58Dolayısıyla o bakımdan da söyledim.
57:00Bir de biliyorsun dışarıda başlayan bir şey olursa bizimkiler de peşine takılmayı severler.
57:05Belki mesela sınır tanımayan gazeteciler ondan sonra diğer gazeteci örgütleri bütün bunlar baskı kurabilseler buradaki örgütlenmeler de belki biraz daha
57:16ciddi pozisyon olabilirlerdi.
57:18Bence dünya diplomasi tarihinin ya da uluslararası toplantı tarihinin gördüğü en skandal uygulama diye düşünüyorum.
57:26Yüzde yüz en skandal uygulama ama eğer Türkiye'deki gazeteciler, Türkiye'deki sivil toplum baştan itibaren yani bu son on yılın sonuçlarından
57:35bahsediyoruz özellikle.
57:36Baştan karşı çıkılabilseydi başta gazetecilik örgütleri bugün ne NATO buna cüret edebilirdi ne iktidar o listeleri verip böyle bir çerçeveli
57:46yapmaya kalkardı.
57:47Biz şu anda sonuçları yaşıyoruz aslında diye düşünüyorum.
57:51Peki.
57:52Güzel.
57:53Şimdi bu toplantının detaylarını sizden aldık.
57:55Şimdi Cumhurbaşkanı Erdoğan da o bakacak, inceleyecek, kendi iktidarını hazırladı, tasla bakacak.
58:04Ne çıkacak bakalım.
58:06Bundan sonrasını takip edeceğiz.
58:07Candan Yıldız, Murat Sabit'e gündemi değerlendirdik.
58:11İlk haftanın son gününde tekrar birlikte olacağız.
58:15Yirmi dördü izlemeye devam edin.
58:16Abone olursanız bizi çok mutlu edersiniz.
58:18İyi akşamlar.
58:19İyi akşamlar.
58:23İzlediğiniz için teşekkür ederim.
58:24İzlediğiniz için teşekkür ederim.
58:25İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar